Prawny precedens – pozew zbiorowy w sprawie OFE

Obo­wią­zu­jąca w pol­skim pra­wie od 2010 roku moż­li­wość docho­dze­nia rosz­czeń w dro­dze postę­po­wa­nia gru­po­wego, czyli według powszech­nie sto­so­wa­nej ter­mi­no­lo­gii pozwy zbio­rowe, to szcze­gólny, ale bar­dzo potrzebny instru­ment prawny. To, że swo­ich rosz­czeń może docho­dzić nie tylko indy­wi­du­alny poszko­do­wany, ale cała grupa, czyni kon­su­men­tów sil­niej­szymi w kon­fron­ta­cji z Zakła­dem Ubez­pie­czeń Spo­łecz­nych, Skar­bem Pań­stwa, ban­kiem lub innym podmio­tem.

Bar­dziej korzystna sytu­acja poszko­do­wa­nych wystę­pu­ją­cych z pozwami gru­po­wymi prze­ło­żyła się na więk­szą aktyw­ność oby­wa­teli w tym zakre­sie, nie czują się oni już bowiem bez­radni w obli­czu szkody wyrzą­dzo­nej przez jakąś kor­po­ra­cję, mia­sto czy pań­stwo. W rezul­ta­cie do sądów wpływa na przy­kład coraz wię­cej pozwów zbio­ro­wych prze­ciw ban­kom i zakła­dom ubez­pie­czeń, któ­rym czę­sto zarzuca się sto­so­wa­nie tak zwa­nych klau­zul nie­do­zwo­lo­nych. Nato­miast swo­istym ewe­ne­men­tem i nowo­ścią jest zło­żony przez kil­ka­dzie­siąt osób, a skie­ro­wany prze­ciw Skar­bowi Pań­stwa, ZUS i Mini­ster­stwu Pracy i Poli­tyki Spo­łecz­nej pozew zbio­rowy doty­czący OFE. Fun­da­cja Ochrony Zbio­ro­wej może pomóc zarówno w wysto­so­wa­niu tego typu, jak i doty­czących innych spraw pozwów zbio­ro­wych.

Pozew zbiorowy przeciwko OFE
Pozew zbiorowy przeciwko OFE
Kwe­stia OFE poja­wiła się w momen­cie, kiedy weszła w życie ustawa prze­no­sząca część zgro­ma­dzo­nych w Otwar­tych Fun­du­szach Eme­ry­tal­nych akty­wów na indy­wi­du­alne konta w ZUS. Spora część praw­ni­ków i eko­no­mi­stów oraz opi­nii publicz­nej uznała tę reformę za naru­sze­nie praw wła­sno­ści i dzia­ła­nie nie­zgodne z kon­sty­tu­cją, a grupa oby­wa­teli wystą­piła z pozwem zbio­ro­wym doma­ga­jąc się uzna­nia nie­waż­no­ści dzia­łań pod­ję­tych na mocy wspo­mnia­nego aktu praw­nego oraz usta­le­nia odpo­wie­dzial­no­ści odszko­do­waw­czej. Sprawa nie jest pro­sta, gdyż naj­pierw sąd musiał orzec o dopusz­czal­no­ści praw­nej takiego pozwu, co budziło wąt­pli­wo­ści z racji róż­nych fun­du­szy i róż­nej wyso­ko­ści skła­dek w przy­padku poszcze­gól­nych osób. Sąd I instan­cji pozew dopu­ścił, ale zaża­le­nie zło­żyła Pro­ku­ra­to­ria Gene­ralna, a obec­nie sprawa czeka na roz­strzy­gnię­cie przez Sąd Ape­la­cyjny.

Tak więc, mimo iż docho­dze­nie rosz­czeń w postę­po­wa­niu gru­po­wym jest lep­szym roz­wią­za­niem niż tryb indy­wi­du­alny, nie ozna­cza to jed­nak, że auto­ma­tycz­nie każdy pozew zbio­rowy koń­czy się suk­ce­sem, a przy­naj­mniej nie od razu, o czym świad­czy cho­ciażby pozew zbio­rowy OFE. Fun­da­cja Ochrony Zbio­ro­wej została powo­łana po to, aby mak­sy­mal­nie wspo­ma­gać od strony orga­ni­za­cyj­nej i praw­nej osoby pra­gnące zło­żyć pozwy gru­powe i w ten spo­sób poma­gać w osią­gnię­ciu suk­cesu.